Opdrachten
Procesbegeleiding en organisatieadvies
Alter BV begeleidt en adviseert organisaties bij projecten en veranderprocessen
waarin communicatie een belangrijke rol speelt. Tot onze opdrachtgevers behoren onder meer
Rijkswaterstaat Noord Holland, verschillende gemeenten, diverse onderwijsinstellingen
en commerciële organisaties.
In opdracht van
Rijkswaterstaat Noord Holland hebben wij het proces begeleid dat heeft geleid tot de herinrichting van Zijkanaal B.
Zijkanaal B is een zijkanaal van het Noordzeekanaal.
In de jaren '70 is een aantal woonschepen 'illegaal' in Zijkanaal B gaan liggen, eerst slechts
enkele maar in de loop der jaren groeide het aantal gestaag tot zo'n 115 op dit
moment. Zeker in het begin was het gebied ruig te noemen.
Zijkanaal B (juni 2005)
Er waren geen wegen, geen
voorzieningen zoals gas, elektriciteit, water en riolering. Pogingen van de overheid
tot legalisering mislukten: de bewoners verzetten zich tegen de plannen die door
de ambtenaren waren opgesteld, niet alleen omdat ze vreesden dat die plannen voor
hen persoonlijk negatief zouden uitpakken, maar ook omdat die plannen het bijzondere
karakter van het gebied (een natuurlijke omgeving met veel rust)
en de leefgemeenschap
(mensen met sterk verschillende achtergronden die in goede harmonie met en naast
elkaar leven) teniet zouden doen. Er volgde een jarenlange juridische strijd, totdat
in 2005 Rijkswaterstaat inging op een voorstel van bewoners om met elkaar in gesprek
te gaan onder begeleiding van een onafhankelijk bureau. Alter BV werd dit onafhankelijke
bureau.
Alter heeft bewoners en overheid met elkaar in gesprek gebracht. Rijkswaterstaat
vertegenwoordigde daarin de overheid die in dit geval bestond uit onder meer de
gemeente Velsen, de provincie Noord-Holland, het hoogheemraadschap en natuurlijk
Rijkswaterstaat zelf. Er is een constructieve
dialoog gevoerd vanuit de methode die bekend is onder de naam Appreciative Inquiry.
Alter is één van de weinige bureaus in Nederland die ervaring hebben opgedaan met
deze methode, die overigens vooral binnen organisaties bij veranderprocessen wordt
toegepast en in Nederland nog niet eerder was toegepast bij spanningen tussen overheid
en burgers. De dialoog tussen overheid en bewoners leverde een inrichtingsplan waarmee
begin 2006 door alle bewoners werd ingestemd. Uniek in dit proces is zeker geweest
dat de overheid het gesprek inging zonder van te voren opgestelde plannen. De wensen
van bewoners waren leidend en binnen de kaders van wet en regelgeving was er volop
de gelegenheid om met creatieve ideeën te komen die dan door Rijkswaterstaat en
soms ook door terzake kundige bewoners op haalbaarheid werden getoetst.
In 2007 is in opdracht van Rijkswaterstaat door Mark van Dorp een documentaire gemaakt
over het proces dat heeft geleid tot het inrichtingsplan voor Zijkanaal B.
Werkzaamheden in Zijkanaal B (2007)
In deze
documentaire wordt een beeld geschetst van de wijze waarop Alter het proces heeft
begeleid en uit de reacties van zowel bewoners als medewerkers van Rijkswaterstaat
wordt duidelijk dat de door Alter gehanteerde aanpak ertoe heeft geleid dat in relatief
korte tijd constructief plannen zijn gemaakt waarvoor een breed draagvlak bestond
en dat het vertrouwen tussen bewoners en overheid is versterkt. De documentaire
brengt ook de werkzaamheden in beeld die inmiddels door Rijkswaterstaat worden uitgevoerd
om het gebied overeenkomstig de wensen van bewoners opnieuw in te richten.
Trainingen
Alter verzorgt voor bedrijven en instellingen trainingen op maat. Tot onze opdrachtgevers
behoren onder meer de gemeente Groningen, de Informatie Beheer Groep (IB-groep),
HanzeConnect, de Hanzehogeschool van Groningen, de hogescholen van Utrecht en Leiden,
de Meander, uit Assen en het Expertisecentrum Conflictmanagement. Onder meer voor
de gemeente Groningen verzorgden wij de training 'Van debat naar dialoog' waarin
deelnemers wordt geleerd effectief en soms preventief te reageren op spanningen
die zich voordoen in de interne en externe communicatie. Deze training verzorgen
wij zowel voor mensen die een managementfunctie uitoefenen als voor mensen die in
hun werk veel klantencontact hebben. De training richt zich op het hanteren van
communicatiepatronen die spanningen en conflicten bespreekbaar maken zonder dat
er afbreuk wordt gedaan aan de relatie met medewerkers of klanten.
Voor het Expertisecentrum Conflictmanagement
verzorgen wij de NMI-erkende opleiding mediation.
Training dader-slachtoffermediation
Deze 10-daagse basisopleiding
is de enige NMI-erkende opleiding in het Noord-Nederland en kan desgewenst in combinatie
met de specialisaties narratieve en transformatieve mediation gevolgd worden.
Dankzij
onze jarenlange mediationervaring kunnen wij theorie en praktijk met elkaar in verbinding
brengen en zijn wij in staat casuïstiek te gebruiken die geënt is op de praktijk.
Inmiddels heeft Alter in opdracht van het Expertisecentrum Conflictmanagement ook
een tweedaagse training Appreciative Inquiry ontwikkeld die we inmiddels ook een
aantal malen 'in company' hebben verzorgd.
Mediation
Alter heeft ruime ervaring in het uitvoeren van mediations op verschillende terreinen:
arbeidsgeschillen, samenwerkingsproblemen, echtscheiding, niet goed lopende omgangsregelingen,
burenruzies, geschillen tussen overheid en burger, spanningen tussen organisaties
en bedrijven ('business to business') en teamconflicten. Kenmerkend voor onze aanpak
is dat we eerste met alle betrokkenen een intakegesprek voeren, enerzijds om het
verhaal van ieder zonder de aanwezigheid van een 'stoorzender' te horen, anderzijds
om een inschatting te kunnen maken van de meest doeltreffende aanpak om de spanningen
op te lossen of hanteerbaar te maken. Wij bepalen aan de hand van het intakegesprek
of het accent komt te liggen op de probleemoplossende (onderhandeling en onderhandelingsresultaat
staan centraal), de transformatieve (zorgvuldige besluitvorming met erkenning van
beider perspectief staat centraal) of de narratieve benadering (relatieverbetering
en herstel van vertrouwen staan centraal) komt te liggen. Wij zijn in Nederland
het enige bureau dat met deze drie benaderingen werkt. Wij beschouwen de verschillende
benaderingen als gelijkwaardig en gebruiken in de praktijk soms ook een mix van
verschillende benaderingen. In Nederland zijn wij wellicht het enige mediationbureau
dat uitgebreide ervaring heeft opgebouwd in de probleemoplossende, de transformatie
en de narratieve mediation.
Tot onze opdrachtgevers behoren onder andere het midden- en kleinbedrijf, particulieren,
overheidsinstanties, non-profitorganisaties (met name het onderwijs) en een aantal
grotere (in een enkel geval beursgenoteerde) commerciële organisaties.
Coaching
Wij coachen individuen en teams, met name als het gaat om het leren de eigen kracht
effectief te gebruiken in situaties die zich kenmerken door spanningen en potentieel
conflict. In onze coachingstrajecten maken we onder meer gebruik van het debat-dialoogmodel
dat door ons in samenwerking met het Expertisecentrum Conflictmanagement is ontwikkeld.
Wij coachen vanuit de overtuiging dat bij interpersoonlijke spanningen het communicatie-
of gesprekspatroon vaak bepalender is voor de oplossing van het probleem dan inhoudelijke
kennis van de materie, ook omdat die bij betrokkenen vaak in ruime mate voorhanden
is. Een ander uitgangspunt dat wij hanteren is dat zaken waaraan men aandacht geeft,
de neiging hebben groter te worden ('wat aandacht krijgt, groeit'). Om die reden
concentreren we ons in onze coachingstrajecten op de kwaliteiten en op de kracht
van de gecoachte en niet op de tekortkomingen of zwaktes. Verbazingwekkend wellicht
is dat door deze aanpak juist die tekortkomingen of zwaktes verdwijnen en in de
beroepsuitoefening onzichtbaar worden. Wij hebben onze vorm van coaching 'narratieve
coaching' genoemd, omdat de hierboven genoemde uitgangspunten ook kenmerkend zijn
voor de narratieve mediation.
Conflictmanagement
Steeds meer organisaties beseffen dat spanningen en conflicten onvermijdelijk zijn
daar waar mensen met elkaar werken. Desondanks hebben slechts weinig organisaties
een conflictmanagementsysteem waarin procedures staan beschreven waarop kan worden
teruggevallen indien er spanningen optreden en met behulp waarvan bepaald wordt
welke interventies adequaat zijn. Alter begeleidt en adviseert organisaties bij
het opzetten van dergelijke systemen.